Zwalczanie szkodników przed zbiorem

Zwalczanie zwójek i owocówek 

Obecnie mamy w sadach zagrożenie ze strony owocówek, a początkiem sierpnia uaktywnią się młode zwójki uszkadzające skórkę owoców. Odłowy w sadach są różne, ale odławia się w niektórych lokalizacjach nawet po kilkadziesiąt motyli owocówki jabłkóweczki i wydłubki oczateczki. Koniecznym jest wykonanie zabiegu w oparciu o preparaty długo działające jednym z produktów:

• Coragen 200 SC (chlorantraniliprol) - 175 ml/ha (karencja 14 dni) w najbliższym czasie,
• Affirm 095 SG (benzoesan emamektyny) - 2,5 kg/ha (karencja 3 dni) w okresie kilku dni przed zbiorem w przypadku stwierdzenia wystąpienia malutkich gąsienic zwójek.

Fot. Po lewej odłowy owocówek, po prawej odłowy wydłubki oczateczki.

Fot. Jabłka uszkodzone przez owocówkę jabłkóweczkę.

Grusza - zwalczanie miodówki 

W przypadku stwierdzenia obecności miodówek (konieczne sprawdzanie także w kątach liści) rozważyć zastosowanie produktu Western o fizyczno-mechanicznym sposobie zwalczania szkodnika. Najlepszym terminem wykonania zabiegu preparatem Western jest dzień – najlepiej na suchy liść z ilością wody 500-750 l/ha, aby po dokładnym opryskaniu doprowadzić do szybkiego wyschnięcia rośliny. Z tego powodu nie polecamy takiego zabiegu wieczorem. W okresie letnim, w suche i słoneczne dni, powszechnie dobre efekty przynosi oprysk sadów siarczanem magnezu w dawce 2-2,5%, czyli do 25 kg siarczanu magnezu na 1000 litrów wody. Stwarza to niekorzystne warunki dla rozwoju i bytowania miodówki. W Ampol-Merol jest bardzo duży wybór siarczanów magnezu, dostępnych także przez sklep internetowy https://centrumnawozow.pl/ np.:

• AGRAVITA Siarczan Magnezu
• Siarczan Magnezu 7H2O Standard
• EPSO TOP Siarczan Magnezu K+S
• EPSO BORTOP Siarczan Magnezu K+S

Tarcznik niszczyciel - rola pułapek feromonowych w jego zwalczaniu

Tarcznik niszczyciel - jako szkodnik atakujący większość gatunków sadowniczych - wymaga ciągłej lustracji.  W bieżącym sezonie jego aktywność w porównaniu do poprzednich sezonów jest niemal zerowa. Do lustracji pojawienia się samców, przydatne są pułapki feromonowe (fot). 

Fot. Pułapka feromonowa do lustracji odłowu samców tarcznika niszczyciela.

W tym wypadku zawiesza się je nisko, bo około 1 metr nad ziemią. Na pułapkę potrafią się złapać także różne inne większe owady, próbujące się schronić (fot). Sam tarcznik jest w postaci kropek niczym ziarnko drobnego piasku pośród innych większych owadów na tablicy lepowej. Dopiero po mikroskopowym powiększeniu możemy ocenić, czy mamy do czynienia z pyłem, owadem pożytecznym czy szkodnikiem w postaci tarcznika niszczyciela.

Fot. Tarcznik niszczyciel niczym ziarnko drobnego piasku pośród innych większych owadów.

Nadal należy zachować czujność i zwracać uwagę na występowanie tarcznika niszczyciela nie tylko w pułapkach feromonowych, ale także na: 

• pniach, 
• pędach, 
• owocach. 

W przypadku jego występowania, o tej porze roku powinien być widoczny na owocach w postaci charakterystycznych kropek. W roku 2026 nie stwierdziłem dużego problemu z występowaniem tarcznika niszczyciela. Prawdopodobnie mroźna zima mocno zredukowała populację tego niebezpiecznego szkodnika. 

Fot. Nielicznie występujący samiec tarcznika niszczyciela w powiększeniu mikroskopwym w 2026 roku przyklejony do tablicy lepowej niczym ziarnko piasku.

Fot. Tarczki tarcznika niszczyciela na pniach i konarach w 2025 roku przypominają papier ścierny.

Fot. Letnia migracja larw tarcznika niszczyciela na owoce w 2025 roku.

W przypadku stwierdzenia prawdopodobieństwa wystąpienia tarcznika w Państwa sadach w roku 2026, informujemy o możliwości precyzyjniejszego zweryfikowania problemu przez AMPOL-MEROL i opracowania konkretnych dla każdego przypadku zaleceń ochroniarskich!

Zwalczanie mszyc i bawełnicy korówki

Zabiegi zwalczające niektóre gatunki mszyc o tej porze roku należą do bardzo trudnych, gdyż mamy już w sadach formy mszyc odporne na wiele środków. Dodatkowo dokładne opryskanie całych drzew, a zwłaszcza wnętrza korony, jest coraz trudniejsze. Jednym ze sposobów jest wykorzystanie produktu układowego Floniki / Teppeki 50 WG w dawce 140 g/ha. Taki zabieg wykaże długoterminowe zwalczanie mszyc, jednak na efekt początku działania produktu należy poczekać prawie tydzień. W przypadku bawełnicy korówki zarejestrowana dawka Floniki / Teppeki 50 WG do walki z mszycami jest zbyt niska i jedynie ograniczy ubocznie populację bawełnicy. 

W przypadku stwierdzenia obecności licznych kolonii mszyc, w tym bawełnicy korówki, rozważyć zastosowanie produktu Western o fizyczno-mechanicznym sposobie zwalczania szkodnika. Najlepszym terminem wykonania zabiegu preparatem Western jest dzień – najlepiej na suchy liść z ilością wody 500-750 l/ha, aby po dokładnym opryskaniu doprowadzić do szybkiego wyschnięcia rośliny. W przypadku odmian wrażliwych na ordzawianie się owoców, warto rozważyć inne alternatywy. Z tego też powodu nie polecamy takiego zabiegu wieczorem. Western zwalcza m.in.:

• mszyce, w tym bawełnicę korówkę, 
• wciornastki, 
• przędziorki, pordzewiacze i inne szpeciele, 
• czerwce w trakcie migracji, czyli: 
• tarczniki, 
• miseczniki,
• skorupiki w okresie spacerów.

Drosophila suzukii - muszka plamoskrzydła

Wzmagamy czujność w zakresie drosophili suzukii – konieczny monitoring. Z uwagi na niską presję drosophili suzukii w ostatnich dwóch sezonach, w wielu lokalizacjach odpuszczony został monitoring tego szkodnika, a także ochrona zapobiegawcza przed tym owadem. Warto pamiętać, że szkodnik ten uaktywnia się często dopiero na etapie dojrzewania owoców i o jego istnieniu dowiadujemy się w chwili reklamacji owoców. Warto zatem lustrować plantację i zadbać o pułapki do ich monitoringu. Benewia 100 OD i Exirel 100 SE mają tą samą ilość tej samej substancji aktywnej, lecz różnią się formulacją i rejestracją.

Q&A, czyli najczęściej zadawane pytania sadowników

Jaki środek na zwójki i owocówki wybrać bezpośrednio przed zbiorem, gdy zależy nam na krótkiej karencji?

Odpowiedź: Jeśli do zbioru pozostało zaledwie kilka dni i stwierdzono wylęg młodych gąsienic zwójek, najlepszym wyborem jest Affirm 095 SG (dawka 2,5 kg/ha), posiadający krótki, 3-dniowy okres karencji. 

W przypadku gdy do zbioru pozostały co najmniej 2 tygodnie, zaleca się zastosowanie preparatu Coragen 200 SC (dawka 175 ml/ha, karencja 14 dni).  

Jak bezpiecznie zwalczać miodówkę gruszową w okresie letnim?

Odpowiedź: Latem rekomenduje się zastosowanie preparatu Western o fizyczno-mechanicznym sposobie działania. 

Kluczowe jest wykonanie oprysku w dzień, na suchy liść, z ilością wody 500–750 l/ha, aby umożliwić szybkie wyschnięcie rośliny i szkodnika.

Dodatkowo w suche i słoneczne dni znakomite efekty przynosi dolistny oprysk 2–2,5% siarczanem magnezu (np. AGRAVITA, EPSO TOP), tworzący niekorzystne warunki dla miodówki.  

Jak prawidłowo prowadzić monitoring tarcznika niszczyciela w sadzie?

Odpowiedź: Pułapki feromonowe do odłowu samców tarcznika niszczyciela należy zawieszać nisko – około 1 metra nad ziemią. 

Odłowione owady przypominają drobne ziarnka piasku, dlatego do ich pewnej identyfikacji niezbędna jest obserwacja mikroskopowa. 

Na owocach szkodnik widoczny jest pod postacią charakterystycznych kropek.  

Czy preparat Teppeki / Floniki 50 WG wystarczy do zwalczenia bawełnicy korówki?

Odpowiedź: Zarejestrowana dawka preparatu Floniki / Teppeki 50 WG przeciwko mszycom (140 g/ha) jest zbyt niska dla bawełnicy korówki i wykazuje jedynie działanie ubocznie ograniczające. 

W przypadku wystąpienia licznych kolonii bawełnicy korówki zaleca się zastosowanie preparatu Western.  

Dlaczego nie należy rezygnować z monitoringu muszki plamoskrzydłej (Drosophila suzukii)?

Odpowiedź: Drosophila suzukii uaktywnia się tuż przed zbiorem na dojrzewających owocach. Zaniechanie monitoringu może doprowadzić do przeoczenia szkodnika, którego obecność wychodzi na jaw często dopiero podczas reklamacji owoców u odbiorcy. Do ochrony stosuje się preparaty Benewia 100 OD lub Exirel 100 SE.