Sytuacja w jagodnikach - marzec 2026

Marzec 2026 w jagodnikach to czas skrajnie różnej dynamiki wzrostu. Porzeczki czarne już w zaawansowanym rozwoju, porzeczki kolorowe (czerwona i biała) jeszcze w uśpieniu, maliny letnie obudzone, maliny jesienne nieśmiało wychodzą z gleby.
W obliczu niestabilnego rynku nawozów oraz zmiennych temperatur, kluczem do wysokiego plonu staje się precyzja i elastyczność agrotechniki. W dzisiejszym komunikacie analizujemy, jak efektywnie zarządzać nawożeniem azotowym, by uniknąć strat, dlaczego rozwiązania hybrydowe z wykorzystaniem biologii to realna oszczędność oraz jak zabezpieczyć rośliny przed przymrozkami i patogenami na starcie sezonu. Sprawdź aktualne zalecenia w uprawie porzeczek, agrestu, malin i truskawek.

Nawożenie startowe NPK i azotowe - wybór formy azotu a ryzyko wypłukiwania

Na plantacjach i w odmianach, które wykazują już aktywność wegetatywną, warto ruszyć z nawożeniem azotowym lub z nawożeniem NPK. Obecny rok jest kolejnym przykładem, w którym będziemy stosować nie to co chcemy, a to co uda się zakupić ze względu na obecne kłopoty z dostępnością nawozów i ich ceną.
Wybierając nawozy, warto pamiętać, że nawozy azotowe na bazie formy azotanowej (saletry) powinny być aplikowane w późniejszym okresie ze względu na ryzyko wypłukiwania się tej formy.
Wczesną wiosną lepszą formą azotu do nawożenia jest forma amonowa lub mocznikowa z inhibitorem. Wybierając nawozy wieloskładnikowe, musimy brać pod uwagę nieco wcześniejszy czas ich aplikacji, aby zdążyły się rozpuścić.

Efektywne dawki dzielone i dobór nawozów bezchlorkowych w porzeczkach

UWAGA – azot stosujemy zawsze w dawkach dzielonych. W przypadku wyboru nawozów opartych tak na azocie azotanowym, jak i amonowym (np. saletra amonowa) zalecamy ich stosowanie w pełni wegetacji i z podziałem na dawki dzielone.
Pierwsza dawka nawozu azotowego w zależności od zasobności gleb i spodziewanego plonu dla wszystkich gatunków sadowniczych powinna oscylować w ilości około 30 kg azotu/ha (np. 100 kg saletry amonowej na ha).
Pierwsza dawka startowa coraz bardziej aktualna.

Druga dawka po kwitnieniu w dawce dopasowanej do potencjalnego plonu. Kolejna dawka lub kolejne dawki w odstępach zapewniających ciągłość podaży azotu i także w dawkach dopasowanych do aktualnej sytuacji plonotwórczej (czy nie było gradu, nadmiernego opadu owoców, itp.). Zazwyczaj szybciej wchodzimy z nawożeniem wieloskładnikowym na plantacje jagodowe niż drzewiaste. W przypadku stosowania nawozów wieloskładnikowych NPK polecić możemy nawóz YaraMila Complex, który ze względu na „bezchlorkowy charakter” nadaje się pod wszystkie uprawy sadownicze. Z gatunków sadowniczych najmniej wrażliwych na chlorki są jabłoń i czarna porzeczka. W tych uprawach można wczesną wiosną zastosowań ewentualnie (z uwagi na kryzys nawozowy), np. Polifoska NPK 5-15-30 (3) jako dawkę startową azotu amonowego, dając czas fosforowi i potasowi na rozpuszczenie się. Dla osób, których gleby mają uregulowany na odpowiednim poziomie fosfor i potas w glebie, ciekawym rozwiązaniem jest YaraBela Sulfan zawierający 24% azotu, ponad 16% siarki w postaci trójtlenku siarki (SO3), a także 12% CaO (tlenku wapnia) i 1,5% tlenku magnezu (MgO). Utwardzona otoczka nawozu zapobiega ulatnianiu się azotu amonowego do atmosfery. Nawóz nie zakwasza gleby, przez co nie blokuje pobierania innych składników pokarmowych. W nawozie YaraBela Sulfan występuje zawartość dwóch form azotu - azotanowej (50%) i amonowej (50%), których połączenie wpływa na optymalne wykorzystanie azotu, a zawarta dodatkowo siarka poprawia efektywność nawożenia azotem. Zawarty wapń w YaraBela Sulfan będzie stanowić dodatkowe źródło przyswajalnych form wapnia potrzebnych do wyprodukowania jędrniejszych owoców, trwalszych w logistyce i mniej podatnych na uszkodzenia mechaniczne, np. podczas zbioru.
Nawóz nie wymaga mieszania z glebą, a duże granule(ø 3,6 mm) pozwalają nawet na szeroki ich rozsiew.

Rozwiązania hybrydowe - mikroorganizmy i produkty biologiczne w pasach herbicydowych

Z uwagi na kosztowne nawożenie mineralne, zachęcamy do tańszej alternatywy i skorzystania z produktów biologicznych, takich jak: Synergia Blue, Novobakt AzoFosfo. Produkty te, za pośrednictwem nanoszonych mikroorganizmów, dostarczają roślinom azot i fosfor. Stosowanie rozwiązań biologicznych wychodzi taniej niż stosowanie rozwiązań typowo nawozowych, ale podaż składników dostarczanych dzięki zastosowanym preparatom odbywa się w inny sposób niż w przypadku nawozów, zwłaszcza azotowych. Z tego powodu rekomendujemy hybrydowe rozwiązania w postaci stosowania 70-75% zapotrzebowania na azot w postaci nawozów (w dawkach dzielonych), a pozostałe 25-30% zapewnią mikroorganizmy z preparatów biologicznych Synergia Blue, Novobakt AzoFosfo. Rozsypany nawóz azotowy działa od razu, natomiast zastosowany produkt biologiczny zapewnia stopniowe uwalnianie składników z gleby i wiązanie azotu z powietrza. Aplikacja preparatów biologicznych jest najefektywniejsza przy dużej wilgotności, wieczorem lub w dni pochmurne, a także przed lub po opadach, a czasem nawet w trakcie opadów. W przypadku okresów suchych koniecznym warunkiem jest stosowanie dużej ilości cieczy roboczej (więcej wody). Dobrym sposobem w uprawie porzeczek, agrestu i malin jest stosowanie ich z wykorzystaniem belki herbicydowej bezpośrednio pod krzewy (najlepiej umytym opryskiwaczem i bez łączenia z zabiegiem herbicydowym).

Synergia Blue w dawce 0,25 kg/ha w oprysku na glebę lub poprzez podlewanie wiąże azot atmosferyczny i dostarcza go do gleby, a także sprawia, że niedostępne formy fosforu i potasu w glebie stają się dostępne.

Synergia Split 0,5 kg/ha polecana jest na plantacjach z nierozłożoną materią organiczną po pracach porządkowych w postaci ściętych i rozdrobnionych pędów i liści warto zastosować celem wzbogacenia życia biologicznego gleby i uwolnienia z jej zasobów (m.in. z próchnicy) składników pokarmowych.
Synergia Split w dawce 0,5 kg/ha (np. zastosowana łącznie z herbicydami), sprawia, że niejako dezynfekujemy w pobliżu upraw środowisko z patogenicznych grzybów, bo patogenom zabieramy miejsce ich bytu.

Novobakt AzoFosfo (250 g/ha) zawiera bakterie Bacillus megaterium, które po wniknięciu do gleby uwalniają do 30-40 kg fosforu wszędzie tam, gdzie bakterie się znajdują, czyli w całej warstwie ornej, a nie tylko na powierzchni (jak przy nawożeniu). Natomiast pozostałe bakterie zapewniają do 30-50 kg azotu.

W przypadku doglebowych mineralnych nawozów fosforowych sytuacja wygląda nieco inaczej, i jeszcze bardziej na korzyść rozwiązań biologicznych. W uprawach roślin jagodowych mineralne nawozy fosforowe skutecznie dostarczamy przed sadzeniem roślin w czasie przygotowywania gleby pod nowe nasadzenia. W kolejnych latach, czyli w czasie wzrostu plantacji, nawożenie fosforowe ze względu na wolne przemieszczanie się fosforu jest mało wydajne. Możemy to przyspieszyć stosując rozwiązania fertygacyjne (nawożenie z nawadnianiem), np. Agravita Magic 9-45-12 lub fertygacyjnie fosforany: Fosforan Monoamonowy MAP Van Iperen, YaraTera Krista MAP.

Nawożenie dolistne NPK i biostymulacja jako ochrona przed przymrozkami wiosennymi

Obecnie temperatura gleby jest znacznie poniżej 10^oC. W takich warunkach korzenie roślin sadowniczych nie pobierają w sposób właściwy składników pokarmowych z gleby. Zbyt intensywne nawożenie dolistne może przedwcześnie pobudzać rośliny, co może stwarzać zagrożenie w przypadku przymrozków. Z drugiej strony stosowanie dolistne na niekwitnące jeszcze rośliny saletry potasowej tuż przed spodziewanym przymrozkiem, powoduje zagęszczenie soków komórkowych i zmniejszenie podatności komórek i wiązek przewodzących na zamarzanie i destrukcję. Wskazane jest zatem rozsądne dostarczanie składników pokarmowych dolistnie. Bardzo dobrym i uniwersalnym rozwiązaniem na start jest nawóz zrównoważony np. Agravita Complete NPK 20-20-20 z mikroelementami lub YaraTera (Kristalon) Zielony 18-18-18. W przypadku okresowych spadków temperatur w czasie wegetacji roślin, zauważyć możemy przebarwienia się liści na kolor czerwony, fioletowy lub bordowy i warto wykorzystywać wtedy dolistne produkty z większą zawartością fosforu: Agravita Magic NPK 9-56-12.
W okresach po przymrozkach wskazane będzie zastosowanie AGRAVITA Aktiv 48 (0,5 kg/ha) o działaniu regeneracyjnym i przeciwstresowym, zawierającego w swym składzie kinetynę (hormon wzrostu z grupy cytokinin), kwas giberelinowy, kwasy fulwowe, aminokwasy i mikroelementy.
AGRAVITA Aktiv 48 (0,5 kg/ha) można stosować łącznie z Agravita Complete NPK 20-20-20.

Wczesnowiosenna ochrona fungicydowa - miedź i siarka w walce z patogenami jagodników

Najlepszym w obecnym czasie rozwiązaniem są preparaty miedziowe na bazie tlenochlorku miedzi, ewentualnie wodorotlenku miedzi. W uprawie czarnej porzeczki Miedzian 50 WP 3 kg/ha i Miedzian Extra 350 SC 3 l/ha są zarejestrowane z limitem stosowania dwa razy w sezonie w okresie kwitnienia i tuż po nim, przeciw antraknozie, rdzy wejmutkowo-porzeczkowej i białej plamistości liści.
Dodatkowo w sytuacjach, gdzie nie mamy rejestracji, powinniśmy wspierać się nawozami fungistatycznymi. Ciekawym rozwiązaniem jest płynny dolistny nawóz Hepta Cu zawierający miedź skompleksowaną w 100% kwasem heptaglukonowym Zalecenia etykiety podpowiadają jego wykorzystanie od fazy zawiązania się owoców, czyli na okres, w którym brakuje rejestracji fungicydów miedziowych. Hepta Cu wykazuje działanie systemiczne, posiada kwaśny odczyn, bardzo dobrze miesza się z innymi środkami ochrony roślin.

W odmianach porzeczek wrażliwych na mączniaka prawdziwego (amerykańskiego mączniaka agrestu) dobrą praktyką jest stosowanie produktów siarkowych np. Siarkol 800 SC 3-5 l/ha lub który ubocznie ogranicza także presją roztoczy (przędziorków i wielkopąkowca).
W uprawie truskawki fungicyd Siarkol 800 SC 3-5 l/ha skutecznie ogranicza mączniaka truskawki, a przy bardzo dobrym pokryciu liści także ze spodniej strony, ubocznie ogranicza presją roztoczy (przędziorków i roztocza truskawkowca).

W przypadku stosowania samej miedzi (Miedzian Extra 350 SC) lub samej siarki (Siarkol 800 SC), nie ma większego znaczenia temperatura wykonywania zabiegu przed chorobami, gdyż jest to działanie zapobiegawcze. Natomiast uboczne działanie ograniczające występowanie roztoczy np. przez Siarkol 800 SC niejako skuteczniejsze jest w temperaturze w której szkodniki są aktywniejsze.
Preparat Miedzian Extra 350 SC możemy w praktyce stosować łącznie z Siarkol 800 SC choć jest to miszanina wynikająca z praktyki, ale lepszym rozwiązaniem jest stosowanie tych produktów naprzemiennie.

Zwalczanie szkodników i chwastów – skuteczna aplikacja pyretroidów oraz herbicydów doglebowych

Preparaty miedziowe (Miedzian Extra 350 SC) możemy stosować łącznie z pyretroidami (np. Decis Expert), natomiast odradza się stosowanie produktów siarkowych (Siarkol 800 SC) w mieszaninie z pyretroidami.
W przypadku stosowania preparatów owadobójczych, musimy dodatkowo uwzględnić występowanie szkodnika, a ten przy niskich temperaturach jest najczęściej schowany i taki zabieg nie zawsze jest uzasadniony. Pyretroidy na tym etapie ograniczyć mogą niemal wszystkie te szkodniki, a nie tylko te na które są zarejestrowane. Zabieg owadobójczy pyretroidem w przypadku obecności mszyc i występowaniu temperatury powyżej 8oC powinien być wykonany z dodatkowym adiuwantem umożliwiającym dotarcie w trudno dostępne miejsca. Jeszcze lepszym sposobem jest wykorzystanie produktów Western lub SilTac EC zamiast adiuwanta. Te silikonowe produkty działają na szkodnika w sposób fizyczny/mechaniczny i uśmiercają drobne szkodniki (mszyce, przędziorki, pordzewiacze i in.) w sposób szybki. Warunkiem skutecznego działania Western lub SilTac EC jest oprysk w dzień na suche rośliny i z gwarancją szybkiego wyschnięcia cieczy roboczej po oprysku. Zalecane stężenie dla zastosowań dla Western to 0,1% czyli 1 litr na 1000 litrów wody, co wystarcza na oprysk minimum 2 ha plantacji.

Skuteczne zwalczanie chwastów w uprawie truskawek, malin i porzeczek

Devrinol 450 SC 3-4-6 l/ha może być wymieszany z glebą. Stosować w truskawkach po ruszeniu wegetacji. W uprawie agrestu, malin i porzeczek 4-6 l/ha stosować wczesną wiosną przed ruszeniem wegetacji lub późną jesienią po zbiorze owoców.
Stomp Aqua 455 CS Nie należy tego herbicydu mieszać z glebą – doglebowe działanie najskuteczniejsze po zastosowaniu na czystą od chwastów glebę. Dawki w porzeczkach i agreście 3,5 l/ha, a dawki herbicydu Stomp w malinach i jeżynie to 3 l/ha, z zaleceniem wykonania na płaską powierzchnię gleby. Dokładność pokrycia gleby ma znaczenie dla skuteczności zabiegu. Wykonanie zabiegu na glebę z dużymi gruzami, powoduje działanie chwastobójcze tylko na górnej stronie gruz, a od ich spodu chwasty wyrastają swobodnie.

1. Wybierz mądrze formę azotu – na start sezonu stosuj formę amonową lub mocznik z inhibitorem; unikaj saletry, która teraz łatwo się wypłukuje.

2. Postaw na dawki dzielone – pierwszą dawkę azotu (ok. 30 kg N/ha) podaj na start, a kolejną dopasuj dopiero po kwitnieniu do realnego potencjału plonu.

3. Wprowadź biologię i oszczędzaj – zastąp 25-30% nawożenia mineralnego preparatami bakteryjnymi (np. Synergia Blue), które uwalniają fosfor i wiążą azot z powietrza.

4. Zdezynfekuj pasy herbicydowe – zastosuj preparat Synergia Split na resztki pędów i liści, aby ograniczyć miejsce bytowania patogenów grzybowych.

5. Hartuj rośliny przed przymrozkiem – oprysk dolistny saletrą potasową tuż przed spadkiem temperatury zagęści soki komórkowe i zmniejszy ryzyko przemarznięcia.

6. Stosuj miedź i siarkę naprzemiennie – to fundament wczesnowiosennej ochrony przed antraknozą, plamistościami i mączniakiem.

7. Zwalczaj szkodniki fizycznie – przy temp. powyżej 8°C wybierz preparaty SilTac lub Western; działają mechanicznie na mszyce i przędziorki bez ryzyka uodpornienia.

8. Zadbaj o "lustrzaną" glebę pod herbicydy – Stomp Aqua stosuj na gładką, wilgotną ziemię bez grud; każda grudka to "parasol", pod którym wyrosną chwasty.

9. Zregeneruj rośliny po stresie – jeśli wystąpią przymrozki, podaj preparat z aminokwasami i hormonami wzrostu (np. Agravita Aktiv 48), by pobudzić je do życia.